Zapalenie tarczycy - czy jest groźne? Objawy i dieta (2023)

Zapalenie tarczycy może trwać kilka dni, miesięcy albo... całe życie. Wszystko zależy od postaci tej dolegliwości. Jakie są jej rodzaje, przyczyny i objawy? Czy można skutecznie leczyć tę chorobę?

Zapalenie tarczycy jest pojęciem zbiorczym, obejmującym grupę schorzeń o różnej etiologii i przebiegu. Wspólnym ich mianownikiem jest lokalizacja procesów chorobowych w gruczole tarczowym - niewielkim narządzie umiejscowionym w przedniej części szyi i odpowiedzialnym za syntezowanie ważnych dla człowieka hormonów (jak tyroksyna, trijodotyronina oraz kalcytonina).

Przyczyną choroby może być zarówno nieprawidłowe działanie układu odpornościowego, jak też zakażenia wirusowe i bakteryjne, a nawet urazy mechaniczne.

Najczęstszą ze wszystkich postaci jest choroba Hashimoto, która wedle różnych statystyk dotyka od 5 do nawet 14 procent populacji (dane: J. Luty, E. Bryl; M. Gietka-Czernel).

Inne występują znacznie rzadziej, niekiedy sporadycznie w skali całego globu (jak na przykład tzw. wole Riedla).

Czy zapalenie tarczycy jest zaraźliwe? Samo w sobie nie, zwłaszcza jeśli chodzi o jego postać autoimmunologiczną, warunkowaną w dużej mierze predyspozycjami genetycznymi.

Wprawdzie w przypadku infekcji wirusowych i bakteryjnych może dochodzić do przenoszenia zarazków odpowiedzialnych za chorobę, jednak ewentualne zakażenie z dużą dozą prawdopodobieństwa doprowadzi raczej do infekcji górnych dróg oddechowych, nie zaś samej tarczycy.

W związku z dużą niejednorodnością tej dolegliwości, każdy jej rodzaj widnieje pod inną numeracją w międzynarodowych klasyfikacjach chorób i zaburzeń ICD-11 i ICD-10.

Rodzaje zapalenia tarczycy

Zapalenie tarczycy dzieli się w medycznej terminologii ze względu na czas trwania choroby, przyczyny oraz obraz kliniczny. I tak, wyróżnia się:

  • autoimmunologiczne zapalenie tarczycy (w tym takie odmiany, jak przewlekłe limfocytowe zapalenie gruczołu tarczowego typu Hashimoto oraz wole limfoidalne, wole limfocytowe, limfocytarne zapalenie tarczycy) - w klasyfikacji ICD-10 oznaczone kodem E06.3 a w ICD-11 - 5A03.20;
  • ostre zapalenie tarczycy, najczęściej ropne, o podłożu bakteryjnym (ICD-10: E06.0);
  • podostre zapalenie tarczycy - typu de Quervaina, o najprawdopodobniej wirusowej etiologii, a także olbrzymiokomórkowe, ziarniniakowe, nieropne (ICD-10: E06.1);
  • zapalenie tarczycy przewlekle z przemijającą tyreotoksykozą (ICD-10: E06.2);
  • polekowe zapalenie tarczycy (ICD-10: E06.4);
  • inne przewlekłe zapalania tarczycy, takie jak choroba Riedla oraz deskowate, włókniste czy BNO (ICD-10: E06.5)

Oprócz tego spotykane są też takie jednostki chorobowe o charakterze ostrym, ale nie infekcyjnym, jak zapalenie tarczycy:

  • po porodzie,
  • popalpacyjne,
  • pourazowe,
  • popromienne.

Niekiedy do powyższej klasyfikacji błędnie dołącza się chorobę Gravesa-Basedowa, która podobnie jak Hashimoto ma podłoże autoimmunologiczne i również prowadzi do poważnych zaburzeń pracy gruczołu tarczowego.

Należy jednak pamiętać, że schorzenie to nie ma charakteru zapalnego.

Ile trwa zapalenie tarczycy?

To, ile trwa zapalenie tarczycy jest bardzo zróżnicowane w zależności od konkretnej jednostki chorobowej. I tak:

  • Zapalenia ostre, zarówno ropne (bakteryjne - gronkowcowe i paciorkowcowe) i nieropne (m.in. popromienne), trwają z reguły kilka do kilkunastu dni.
  • Zapalenia podostre, w tym zwłaszcza choroba de Quervaine´a, utrzymują się od około 6 tygodni do mniej więcej 6 miesięcy.
  • Zapalenia przewlekłe, takie jak choroby Hashimoto i Riedla a także o podłożu grzybiczym i bakteryjnym (pałeczki gruźlicy lub kiły), trwają przynajmniej kilka miesięcy, a często znacznie dłużej. Pierwsze z wymienionych schorzeń ma charakter dożywotni - stosowane w jego terapii leki nie prowadzą do wyzdrowienia, a jedynie pozwalają regulować gospodarkę hormonalną.

Przyczyny zapalenia tarczycy

Jeśli chodzi o przyczyny zapalenia tarczycy, to należy podkreślić, że są bardzo zróżnicowane. Poszczególne odmiany choroby mogą być powodowane przez:

  • Zaburzenia autoimmunologiczne, czyli nieprawidłowe reakcje układu odpornościowego, atakującego zdrowe komórki własnego organizmu - problem ten często jest dziedziczny, a zmianom zapalnym tarczycy często towarzyszą problemy w obrębie innych organów i układów.
  • Bakterie (m.in. paciorkowce i gronkowce, a także pałeczki okrężnicy i ropy błękitnej, pneumokoki czy meningokoki).
  • Wirusy (na przykład adenowirusy, Coxackie czy wirus grypy) - zapalenie może się rozwinąć po infekcji górnych dróg oddechowych.
  • Leki - istnieje grupa farmaceutyków, których stosowanie może prowadzić do stanów zapalnych tarczycy (mimo, iż część z nich wykorzystywana jest w terapii innych chorób tego gruczołu). W tym kontekście wymienia się m.in. antyarytmiczny amiodaron, jodowe środki cieniujące, preparat genetyczny interferon alfa, czy leki używane w leczeniu nowotworów, takie jak interleukina 2.
  • Promieniowanie związane z leczeniem radiojodem łagodnych i złośliwych zmian w obrębie tarczycy, szyi i głowy.
  • Urazy, powstałe m.in. w wyniku zbytniego nacisku w czasie badania palpacyjnego tarczycy.

Zapalenie tarczycy po Covid

Choć nie ma na ten temat jeszcze zbyt wielu naukowych doniesień oraz badań klinicznych, wszystko wskazuje, że w ostatnim czasie pojawił się nowy typ podostrego zapalenia tarczycy, związany z zakażeniem koronawirusem.

Jest on notowany u ozdrowieńców i różni się od znanych wcześniej postaci, w tym klasycznej, typu de Quervaina.

Naukowcy analizując dane pacjentów leczonych na covid we włoskich szpitalach, zauważyli, że w ich przypadku poziom tzw. tyreotoksykozy, czyli nadpodaży hormonów tarczycy jest znacznie wyższy. Nie występuje też charakterystyczny ból szyi.

Pocovidowe zapalenie tarczycy nie jest powikłaniem odległym, lecz bardzo bezpośrednim - najprawdopodobniej związanym z działaniem samego koronawirusa.

Nie ma natomiast doniesień na temat zapalenia tarczycy po szczepieniu na covid. Choroby tego gruczołu nie są też przeciwwskazaniem do przyjmowania preparatów zwiększających odporność na koronawirusa.

(Video) Dieta w Hashimoto i niedoczynności tarczycy - jak powinna wyglądać?

Objawy zapalenia tarczycy

Poszczególne infekcje tarczycy często manifestują się w bardzo niespecyficzny sposób.

Przykładowo w przebiegu choroby Hashimoto występują następujące symptomy:

  • depresja, psychozy, nerwice lękowe i zmiany osobowości;
  • zaburzenia pamięci i koncentracji;
  • bóle głowy, ucha i szumy uszne;
  • zażółcenie, pogrubienie, bladość i obniżona temperatura skóry;
  • suchość i łamliwość paznokci;
  • objawy oczne, w tym zaburzenia widzenia i drganie powiek;
  • problemy z oddychaniem, uczucie duszności i zmęczenie;
  • zaburzenia pracy serca - kołatanie i spowolnienie akcji;
  • bóle mięśniowe i stawowe;
  • nadmierne odczuwanie chłodu;
  • zatrzymywanie wody w organizmie, czego efektem jest tycie;
  • obniżenie libido, zaburzenia miesiączkowania oraz niepłodność.

Podostry stan zapalny tarczycy, jakim jest choroba de Quervaine´a objawia się w inny sposób. W jej przebiegu mogą się pojawić:

  • gorączka, osłabienie ogólnoustrojowe i bóle mięśniowe;
  • miejscowy ból szyi, promieniujący do uszu, żuchwy i klatki piersiowej;
  • kilkutygodniowa tyreotoksykoza;
  • przejściowy wzrost enzymów wątrobowych.

Rzadki i nietypowy jest w tym przypadku brak jakiejkolwiek bolesności, a jedynie powiększenie i stwardnienie tarczycy oraz zaburzenie jej funkcji.

Z kolei do symptomów ostrego popromiennego zapalenie gruczołu należą:

  • obrzęk i ból tarczycy, promieniujący do uszu i żuchwy;
  • objawy ogólnoustrojowe: gorączka, ból mięśni i duszności;
  • wzrost stężenia hormonów tarczycowych w organizmie.

Jakie badania na zapalenie tarczycy?

Jak wykryć zapalenie tarczycy? Jakie badania należy wykonać w czasie wstępnej diagnostyki?

W zależności od potrzeb niezbędne mogą być:

  • oznaczenie poziomu przeciwciał:
    • aTPO (anty TPO) - przeciw tzw. peroksydazie tarczycowej. Są one wytwarzane w schorzeniach autoimmunologicznych, co pozwala doprecyzować rozpoznanie choroby Hashimoto
    • anty-TG - przeciw tyreoglobulinie, czyli białku hormonalnemu syntezowanemu w tarczycy;
  • oznaczenie poziomu hormonów:
    • tarczycowych fT4 (wolna tyroksyna) i fT3 (wolna trijodotyronina)
    • tyreotropowego TSH, wytwarzanego w przysadce mózgowej i oddziałującego na syntezę hormonów tarczycy T4 i T3
  • parametry krwi: OB i leukocytoza;
  • obrazowanie
    • USG (z funkcją Dopplera);
    • scyntygrafia tarczycy (ocena wielkości, kształtu i położenia tkanek) z tzw. testem jodochwytności;
  • cytologia - biopsja aspiracyjna cienkoigłowa kontrolowana (BACC);
  • posiew bakteriologiczny.

Dodatkowo niekiedy, w diagnostyce choroby Hashimoto, wykonuje się badania pod kątem innych schorzeń i zaburzeń współtowarzyszących, w tym m.in. oznaczenie cholesterolu frakcji LDL i trójglicerydów, a także insuliny.

W przypadku przewlekłego zapalenia typu Hashimoto, powtarzanie badań jest niezbędne w trakcie leczenia. W tym celu lekarz może zlecać przede wszystkim kontrolę hormonu fT4, a także przeciwciał aTPO i anty-TG.

Wyniki badań przy zapaleniu tarczycy

Ze względu na stopień trudności, wyniki badań tarczycy muszą być interpretowane przez lekarza. W chorobie Hashimoto zazwyczaj stwierdza się:

  • podwyższony poziom aTPO i anty-TG,
  • podwyższony hormon tyreotropowy TSH,
  • obniżony poziom hormonu tarczycowego fT4, niekiedy także fT3,
  • hipoechogeniczny (miękki) miąższ gruczołu tarczowego.

Należy jednak pamiętać, że zwłaszcza we wstępnym stadium, objawy choroby są nieznaczne, a wyniki niejednoznaczne.

Możliwe jest zapalenie tarczycy tego typu przy prawidłowym TSH, a także, kiedy hormony tarczycy są w normie.

Dla porównania, choroba de Quervaina rozpoznawana jest, gdy występują:

  • nieprawidłowe wyniki krwi: wysokie OB (trzycyfrowe) i nietypowa leukocytoza;
  • niskie TSH oraz podwyższone fT4 i fT3 na początku choroby;
  • podwyższone TSH i obniżone fT4 w ostatniej fazie;
  • asymetryczne powiększenie tarczycy;
  • echogeniczność (zdolność odbijania fal dźwiękowych o wysokiej częstotliwości) w miejscu zapalenia;
  • zahamowanie jodochwytności;
  • obecność komórek olbrzymich nacieku zapalnego.

Zapalenie tarczycy i choroby współistniejące

Zapalenie tarczycy występuje z innymi chorobami, będąc zarówno ich skutkiem jak i przyczyną. Często opiera się to także na zasadzie koincydencji.

Choroba Hashimoto jest podstawowym czynnikiem ryzyka niedoczynności tarczycy, wskutek czego gruczoł ten syntezuje mniejsze ilości hormonów, co z kolei ma szerokie przełożenie na funkcjonowanie całego organizmu.

Kolejną konsekwencją jest możliwa pierwotna niedoczynność kory nadnerczy. Co istotne w dobie pandemii koronawirusa, oba te schorzenia wiążą się z większym prawdopodobieństwem ciężkiego przebiegu covid.

Nie stwierdza się natomiast, by zapalenie tarczycy samo w sobie zwiększało podatność na zakażenie wirusem SARS CoV-2.

Hashimoto zwiększa ryzyko zachorowania na raka brodawkowatego gruczołu tarczowego. Charakterystyczne jest też współwystępowanie z innymi schorzeniami autoimmunologicznymi, takimi jak:

  • łuszczyca,
  • cukrzyca typu 1 (insulinozależna),
  • celiakia (trwała nietolerancja glutenu),
  • bielactwo (nabyte).

Wskazuje się również, że autoimmunizacyjne choroby tarczycy, do których zalicza się Hashimoto, mogą prowadzić do poważnych zakłóceń pracy serca.

(Video) Podostre zapalenie tarczycy (choroba de Quervaine)

Kolejną konsekwencją jest rozwój depresji oraz innych schorzeń psychicznych.

Wszystko sygnalizuje też, że choroba ta może być czynnikiem ryzyka wystąpienia zespołu policystycznych jajników, będącego jedną z najbardziej powszechnych przyczyn kobiecej niepłodności.

Leczenie zapalenia tarczycy

Jak leczyć zapalenie tarczycy? Także w tym kontekście wszystko zależy od postaci, jaką przyjmuje dolegliwość.

Hashimoto ma charakter dożywotni. Odpowiedź na pytanie, czy da się wyleczyć tę chorobę jest przecząca. Nie istnieje żadna w pełni skuteczna terapia przyczynowa.

Jedyną powszechnie stosowaną procedurą jest objawowe podawanie lewotyroskyny, co pozostaje bez wpływu na sam proces zapalny.

Substancja ta jest de facto suplementem, pozwala bowiem uzupełniać niedobory hormonu T4, który w przypadku występującej niedoczynności tarczycy nie jest syntezowany w odpowiedniej ilości.

Lewotyroksynę można kupić wyłącznie na receptę, zazwyczaj dostępna jest w tabletkach, rzadziej w postaci roztworu doustnego. Sporadycznie leczenie zapalenia tarczycy typu Hashimoto polega na podawaniu glikokortykosteroidów, a więc silnych preparatów sterydowych o działaniu przeciwzapalnym. Są one jednak skuteczne tylko w przypadku rzadkiej odmiany choroby - IgG4-zależnej.

Kortykosteryd prednizon jest lekiem zalecanym w przypadku ciężkich przebiegów choroby de Quervaine´a. Objawy, w tym ból szyi i gorączka, powinny wówczas ustąpić w ciągu trzech dni. Jeśli tak się nie stanie, zaleca się weryfikację wcześniejszego rozpoznania choroby.

Co na zapalenie tarczycy, gdy ma ono lżejszy charakter? Wystarczą środki z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych lub paracetamol.

Jeśli w przebiegu choroby występuje tyreotoksykoza, czyli znaczne podwyższenie hormonów tarczycowych T3 i T4, zwalcza się ją za pomocą wspomnianego prednizonu lub β-adrenolityków blokujących tzw. receptory adrenergiczne.

Natomiast w sytuacji odwrotnej, gdy występuje niedoczynność, pacjent otrzymuje lewotyroksynę.

Ostre infekcyjne zapalenie tarczycy o podłożu bakteryjnym leczy się antybiotykami, zazwyczaj podawanymi dożylnie, często w warunkach szpitalnych.

W szczególnych, bardzo rzadkich przypadkach wykonywana jest strumektomia, czyli usunięcie tarczycy.

Dzieje się tak, gdy stan zapalny uporczywie nawraca, a także w związku ze znacznym i trwałym powiększeniem gruczołu tarczowego, powodującym bolesny ucisk na sąsiednie struktury.

Leczenie naturalne zapalenia tarczycy

Wiele osób praktykuje domowe leczenie zapalenia tarczycy, co nie jest postępowaniem rekomendowanym przez specjalistów, w sytuacji, gdyby miałoby ono zastąpić profesjonalną farmakoterapię.

Można jednak do tego typu środków odwołać się wspomagająco i po uprzedniej konsultacji z lekarzem.

Czym się leczy zapalenie tarczycy w domu? Stosowane są między innymi:

  • Leki homeopatyczne, opracowane na bazie naturalnych składników i zawierające małe dawki substancji czynnych. Z reguły nie powodują one skutków ubocznych, ale lekarze są podzieleni w ocenie ich skuteczności.
  • Witaminy C, E, D3, a także składniki mineralne, takie jak cynk i selen. Ze względu na możliwość zaostrzenia stanu zapalnego, nie podaje się natomiast jodu.
  • Zioła, w tym wyciągi z takich roślin leczniczych, jak: czystek, moringa, ashwagandha, melisa, skrzyp polny, pokrzywa, rdest ptasi, wąkrotka azjatycka czy balsamowiec indyjski.

Oprócz tego warto poświęcić więcej uwagi właściwemu żywieniu, zwłaszcza w przypadku wieloletniej i niezwykle problematycznej choroby Hashimoto.

Dieta przy zapaleniu tarczycy

Co jeść przy zapaleniu tarczycy? Dieta powinna być w tym przypadku przede wszystkim przeciwzapalna (aby tonować przebieg choroby) oraz odchudzająca (by zapobiegać jej niepożądanym skutkom).

(Video) Hashimoto- autoimmunologiczne zapalenie tarczycy- postępowanie i wsparcie I Patrycja Szachta

W dużej mierze menu takie wpisuje się w śródziemnomorskie zasady żywienia. Podstawą jadłospisu powinny być:

  • chude mięso i ryby,
  • owoce morza,
  • oliwa z oliwek i inne oleje roślinne ,
  • ciemne pieczywo,
  • soja,
  • warzywa,
  • orzechy, nasiona.

Komponenty te są cennym źródłem wartościowych białek, węglowodanów i tłuszczów (w tym kwasów tłuszczowych omega 3 i 6), a także wspomnianych wyżej witamin i pierwiastków, takich jak selen i cynk.

Czego nie jeść przy zapaleniu tarczycy? Przede wszystkim produktów bogatych w tłuszcze nasycone i trans. Znajdują się one w dużych ilościach w:

  • tłustym mięsie i mleku,
  • potrawach smażonych w głębokim tłuszczu,
  • wyrobach wysokoprzetworzonych,
  • przekąskach, fast foodach.

Mogą one zaostrzać stan zapalny toczący się w organizmie.

Dodatkowo należy pamiętać o zaleceniach dotyczących ewentualnych chorób współistniejących, w szczególności tak uciążliwych i wymagających samodyscypliny żywieniowej, jak choćby cukrzyca typu 1.

Nieleczone zapalenie tarczycy

Czy zapalenie tarczycy jest groźne? Tak, w szczególności choroba Hashimoto, z której konsekwencjami pacjenci zmagają się przez całe życie.

Sama w sobie nie prowadzi do zgonu, ale już schorzenia z nią związane mogą istotnie skracać życie lub też obniżać jego jakość. Wśród potencjalnych skutków szczególną uwagę zwraca się zwykle na otyłość, która niekontrolowana prowadzić może do takich konsekwencji, jak:

  • miażdżyca, nadciśnienie i związane z tym choroby oraz zaburzenia układu sercowo-naczyniowego;
  • cukrzyca typu 2 wraz ze wszystkimi jej potencjalnymi powikłaniami, z których część może być śmiertelna.

Nieleczone przewlekłe zapalenie tarczycy (brak suplementacji hormonu t4), prowadzi do zaburzeń seksualnych oraz niepłodności, zarówno męskiej jak też kobiecej. Może też przyspieszać wystąpienie menopauzy.

Czym jeszcze grozi choroba? Choć nie zdarza się to często, możliwe jest wystąpienie tzw. śpiączki hipometabolicznej. Jest to skrajne powikłanie, pojawiające się w sytuacji, gdy zapalenie typu Hashimoto w ogóle nie jest leczone. Stanowi bezpośredni efekt silnej i trwającej latami niedoczynności gruczołu tarczowego.

W takiej sytuacji może dojść do:

  • zapadnięcia w długotrwały sen,
  • obniżenia temperatury ciała nawet do 24 stopni Celsjusza,
  • spadku ciśnienia krwi i niedotlenienia tkanek, skutkującego zaburzeniem funkcji i uszkodzeniami organów wewnętrznych.

Zapalenie tarczycy u mężczyzn

Znacznie rzadziej niż u kobiet występuje zapalenie tarczycy u mężczyzn.

Oprócz typowych objawów, takich jak wymienione wyżej (stany depresyjne, wzrost wagi, suchość skóry, problemy z oddychaniem czy bóle głowy, szyi i mięśni), wywołuje też charakterystyczne dla tej płci dysfunkcje seksualne, jak:

  • spadek popędu płciowego,
  • zaburzenia erekcji - niemożność osiągnięcia lub utrzymania wzwodu,
  • problemy z dojściem do orgazmu i wytryskiem nasienia,
  • męska niepłodność będąca efektem powyższych.

Problemy te mogą być powodowane niedoborem hormonów tarczycowych, jak też pośrednio wiązać się z chorobami towarzyszącymi zapaleniu tarczycy (zwłaszcza przewlekłemu).

Zapalenie tarczycy u dziecka

Pierwsze objawy choroby u najmłodszych mogą się ujawnić około siódmego- ósmego roku życia, (bardzo sporadycznie ma to miejsce wcześniej).

Większą zapadalność notuje się w okresie dojrzewania - na chorobę Hashimoto, która jest najbardziej upowszechniona, zapada 1-2 procent populacji w wieku nastoletnim, zdecydowanie częściej dziewczęta niż chłopcy (dane: D. Góra).

Oprócz typowych symptomów opisanych wyżej, wspomnieć można takie problemy, jak:

  • opóźnienie dojrzewania płciowego,
  • opóźnienie i zaburzenia pierwszych krwawień miesięcznych,
  • problemy z koncentracją i pamięcią, utrudniające naukę w szkole,
  • spowolnione tempo wzrostu przy jednoczesnej nadwadze lub otyłości,
  • zwiększona męczliwość, utrudniająca aktywny udział w zajęciach sportowych.

Warto zauważyć, że zapalenie tarczycy u dzieci, zwłaszcza choroba Hashimoto, często występuje razem z innymi problemami zdrowotnymi.

Oprócz chorób autoimmunologicznych zwraca się uwagę na poważną korelację z wadami genetycznymi (zespoły Downa i Turnera).

Zapalenie tarczycy u kobiet

Zapalenie tarczycy jest chorobą, na którą zapadają przede wszystkim kobiety. W przypadku Hashimoto dysproporcja w porównaniu z zachorowaniami męskimi może wynosić nawet 10:1 (dane: F. Gołkowski). Najczęściej problem ten dotyczy pań w wieku rozrodczym, między 30 a 50 rokiem życia.

(Video) Nadczynność Tarczycy Co Można Jeść? Nadczynność tarczycy dieta.

Zapalenie tarczycy może zaburzać cykl miesiączkowy, prowadzić do zespołu policystycznych jajników, a także innego schorzenia ginekologicznego, jakim jest endometrioza (rozrost błony śluzowej macicy poza jej jamą).

Do tego należy dodać istotne zaburzenia w syntezowaniu i działaniu rozlicznych substancji, takich jak hormony płciowe SHBG, gonadoliberyna czy lutropina.

Wszystko to w wydatny sposób może utrudniać, a nawet uniemożliwiać zajście w ciążę.

Zapalenie tarczycy w ciąży

Szczególnym przypadkiem jest zapalenie tarczycy w ciąży. To o charakterze autoimmunologicznym, czyli choroba Hashimoto, zwiększa ryzyko przedwczesnego porodu lub poronienia. Dzieje się tak, jeśli schorzenie jest w aktywnej fazie zapalnej, a we krwi znajduje się duże stężenie przeciwciał tarczycowych.

Wspomnieć należy też o szczególnej odmianie Hashimoto, jakim jest poporodowe zapalenie tarczycy. Problem ten jest stosunkowo częsty - dane epidemiologiczne z różnych części świata wskazują, że może dotyczyć od 1 proc. w Tajlandii do nawet 16,7 proc. w Wielkiej Brytanii (dane: M. Gietka-Czernel).

Występuje w szczególności u kobiet, które:

  • Chorują na cukrzycę typu 1.
  • W 1 trymestrze ciąży miały dodatnie miano przeciwciał aTPO.
  • Chorowały na zapalenie tarczycy poporodowe we wcześniejszych latach.

Co ważne, zapalenie tarczycy nie jest przeciwwskazaniem do karmienia piersią. Może jednak je wydatnie utrudniać, powodując zaburzenia laktacji.

Czytaj również

Goitrogeny, czyli substancje wolotwórcze a tarczyca. Tabela

Badanie tarczycy - jak należy kompleksowo badać tarczycę?

Niedoczynność tarczycy u mężczyzn: objawy, skutki i płodność

Dieta przy Hashimoto - co jeść, a czego nie wolno? Jadłospis

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na
temat zdrowia i zdrowego stylu życia,
zapraszamy na nasz portal ponownie!

(Video) 17 oznak, że Twoja tarczyca woła o pomoc! Niedoczynność tarczycy: objawy | Dr Bartek Kulczyński

FAQs

Czego nie jeść przy zapaleniu tarczycy? ›

Ograniczyć należy spożycie nasyconych kwasów tłuszczowych zawartych w tłustych produktach nabiałowych, gdyż ich nadmiar może hamować syntezę hormonów tarczycy. Należy także zmniejszyć spożycie tłuszczów trans zwartych w produktach typu fast-food, gotowych wyrobach cukierniczych i ciastkach.

Co jeść przy zapaleniu tarczycy? ›

Zaleca się spożycie razowego, pełnoziarnistego chleba, chleba z mąki gryczanej, razowych makaronów, razowej mąki, grubych kasz. Bardzo dobrym źródłem węglowodanów jest także komosa ryżowa, znana niegdyś w Polsce pod nazwą lebioda. Dieta powinna być bogata w kwasy omega-3.

Jak długo trwa zapalenie tarczycy? ›

Ostre zapalenie tarczycy przypomina w objawach przeziębienie, uważa się, że jest ona najprawdopodobniej infekcją wirusową. Dlatego w czasie choroby mogą pojawić się: osłabienie, gorączka i dreszcze, chrypka, ból szyi i problemy z połykaniem. Leczenie tego rodzaju zapalenia tarczycy trwa kilka tygodni.

Co lubi tarczyca a czego nie? ›

Przy niedoczynności tarczycy powinno się ograniczać produkty, tj.:
  • gorczycę oraz orzeszki ziemne, których spożycie może być wolotwórcze;
  • warzywa kapustne, tj. kalafior, brokuł czy kalarepa, które mają wysoką zawartość wspomnianych wyżej triglikozydów;
  • soję w dużych ilościach, która wpływa na syntezę hormonów tarczycy.
11 Dec 2019

Co pić przy chorej tarczycy? ›

Za najbardziej korzystne uważane jest picie ziołowych naparów, stosowanie oleju z nasion wiesiołka lub po prostu kapsułek z wiesiołkiem. W regulacji hormonów tarczycy pomoże również lukrecja.

Czy tarczyca jest groźna choroba? ›

Zapamiętaj, że ciężka, nieleczona niedoczynność tarczycy może stanowić stan zagrożenia życia, jakim jest śpiączka hipometaboliczna. Do jej rozwoju mogą przyczynić się inne choroby np. poważne infekcje, zawał serca czy spożycie niektórych leków.

Jak zmniejszyć stan zapalny tarczycy? ›

Jadłospis zakłada spożywanie dużych ilości warzyw i owoców bogatych w antyoksydanty, a także innych składników o działaniu przeciwzapalnym, takich jak wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3 (olej lniany, ryby), jednonienasycone kwasy tłuszczowe (oliwa z oliwek), a także kwasy tłuszczowe GLA z grupy omega-6 (awokado ...

Co pomaga na zapalenie tarczycy? ›

Ostre nieinfekcyjne zapalenie tarczycy zwykle ustępuje samoistnie bez konieczności leczenia. Często, dla złagodzenia dolegliwości, lekarz decyduje się na podanie pacjentowi niesteroidowych leków przeciwzapalnych lub glikokortykosteroidów. Jeżeli przyczyną choroby jest odczyn na stosowane leki, należy je odstawić.

Co powoduje stan zapalny tarczycy? ›

Zapalenie tarczycy to ogólne pojęcie dla różnych jednostek chorobowych dotyczących tego narządu. Może rozwinąć się ono z wielu rozmaitych przyczyn. Do tych najpopularniejszych należą m.in. wirusy, bakterie, leki, niewłaściwa praca hormonów, zaburzenia autoimmunologiczne, stres, ciąża, inne schorzenia.

Jak boli zapalenie tarczycy? ›

Choroba typowo ma przebieg czterofazowy. W I fazie dochodzi do niszczenia miąższu tarczycy, pojawia się bolesny obrzęk tarczycy i gorączka. Ból jest silny, nasila się przy ruchach głowy i połykaniu, może promieniować do uszu, żuchwy, górnej części klatki piersiowej i potylicy.

Co niszczy tarczycę? ›

Spożycie jodu a choroby tarczycy

Zbyt duża podaż jodu prowadzi do nadczynności tarczycy lub zaostrzenia nadczynności. Zatem osoby z nadczynnością gruczołu tarczowego powinny unikać stosowania agaru, glonów, alg oraz wodorostów, warto również, aby zrezygnowały z zażywania suplementów ich zawierających.

Czy przy zapaleniu tarczycy boli szyja? ›

Objawy miejscowe – związane są głównie ze zmianą wielkości tarczycy. Rozrastający się gruczoł tworzy tzw. wole, które może powodować ucisk na struktury szyi, kłucie w okolicach mostka, uczucie dławienia w gardle, problemy z przełykaniem.

Czy przy tarczycy można jesc banany? ›

Zastanawiasz się, czy możesz jeść banany przy niedoczynności tarczycy? Jak najbardziej tak! Zawarty w bananach aminokwas tyrozyna jest składnikiem do syntezy hormonów tarczycy. Znajdziesz go także w migdałach i awokado.

Czy można jeść jajka przy niedoczynności tarczycy? ›

Istnieje wiele opcji żywieniowych dla osób z niedoczynnością tarczycy, w tym: jaja: całe jaja są najlepsze, ponieważ dużo jodu i selenu znajduje się w żółtku, no i nie można też zapomnieć o białku. mięso: wszystkie rodzaje mięs, w tym jagnięcina, wołowina, kurczak itp.

Czy siemię lniane jest dobre na tarczycę? ›

Również w diecie „tarczycowców” musi znaleźć się minimum 25 g błonnika, ze względu na częste zaparcia i utrzymanie odpowiedniej stymulacji insuliny. Szczególnie polecane jest siemię lniane, orzechy i ziarna, jabłka, gruszki, warzywa, pieczywo pełnoziarniste.

Czy można pić kawę przy niedoczynności tarczycy? ›

Poranna kawa nie wpływa na działanie leku. Lek stosowany w leczeniu niedoczynności tarczycy powinno się przyjmować nie tylko na czczo, ale co najmniej na pół godziny przed poranną kawą — takie zalecenia przekazują endokrynolodzy wszystkim pacjentom, którzy przyjmują preparat.

Jakie warzywa na tarczycę? ›

Dla prawidłowego funkcjonowania tarczycy niezbędna jest witamina A. Źródłem witaminy A w diecie są produkty mleczne, ryby, jaja oraz oleje rybne (trany), a także produkty pochodzenia roślinnego dostarczające tzw. prowitaminy A (karotenów) takie jak marchew, pomarańczowa papryka, pomidory, morele, brzoskwinie.

Czy od tarczycy się chudnie? ›

Choroby tarczycy mogą przyczyniać się do problemów z wagą. Najczęściej z chorobami tarczycy kojarzy się tycie, choć nadmiar hormonów tarczycy daje efekt odwrotny – chudnięcie. Przyrost masy ciała jest związany przede wszystkim z niedoczynnością tarczycy, szczególnie z chorobą Hashimoto.

Czy tarczyca może się regenerować? ›

Tarczyca może się zregenerować i odzyskać swoje prawidłowe wymiary, jednak trzeba jej w tym pomóc. Celem naturalnych środków lub medycyny alternatywnej jest naprawienie pierwotnej przyczyny problemu z tarczycą.

Jakie są objawy złej pracy tarczycy? ›

Wśród zauważalnych symptomów świadczących o nieprawidłowej pracy tarczycy wymienia się: przyrost masy ciała, wypadanie włosów, zaparcia, senność, zmęczenie, zaburzenia miesiączkowania, niepłodność, suchą skórę, suche włosy oraz uczucie zimna.

Czego nie jeść przy stanach zapalnych? ›

Dieta przeciwzapalna – produkty zabronione
  • dania typu fast food,
  • produkty wysoko przetworzone, dania instant,
  • produkty z oczyszczonej mąki,
  • słodycze i wyroby cukiernicze,
  • słone przekąski – chipsy, krakersy, paluszki,
  • tłuste mleko i produkty mleczne,
  • tłuste mięso i wędliny,
  • alkohol, napoje słodzone.
22 Oct 2021

Jakie produkty powoduja stany zapalne w organizmie? ›

Do zakazanych produktów należy również alkohol, chipsy, paluszki, jedzenie typu fast-food. Produkty te mogą przyczyniać się do wystąpienia lub zaostrzenia stanu zapalnego, dlatego dieta przeciwzapalna powinna bazować na tych nieprzetworzonych.

Jaki chleb w diecie przeciwzapalnej? ›

Pamiętajmy, że dobre produkty zbożowe to produkty z pełnego przemiału: razowy i pełnoziarnisty chleb i produkty z razowej mąki, jak razowe makarony czy ciasta, płatki zbożowe, otręby i grube kasze.

Czy zapalenie tarczycy się leczy? ›

W przypadku osób chorych na Hashimoto leczy się nie przyczynę, lecz skutek, czyli niedoczynność tarczycy. Należy wówczas stosować leki zawierające lewotyroksynę, które wyrównują poziom hormonów tarczycowych we krwi - Euthyrox, Letrox czy Eltroxin.

Jakie soki pić na tarczycę? ›

Sok z selera naciowego okazał się podstawową terapią w przypadku choroby przewlekłej i mam nadzieję, że wkrótce inni też się o tym przekonają.

Jakie są objawy nowotworu tarczycy? ›

Objawy raka tarczycy są generalnie niecharakterystyczne i trudno je odróżnić od innych chorób tarczycy. Szczególnie niepokojące powinno być powiększenie węzłów chłonnych szyi, wyczuwalny guz, szybki wzrost długoletniego wola, duszność, chrypka oraz zaburzenia połykania.

Czy chora tarczyca uszkadza serce? ›

Charakterystyczne dla nadczynności tarczycy zaburzenia w układzie sercowo-naczyniowym obejmują: przyspieszenie czynności serca, wzrost pojemności minutowej, wzrost skurczowo-rozkurczowej amplitudy ciśnienia tętniczego, migotanie przedsionków, nasilenie objawów dławicy piersiowej i niewydolności serca.

Jak wykryć zapalenie tarczycy? ›

W przypadku podejrzenia choroby tarczycy dodatkowo wykonuje się pogłębioną diagnostykę, w tym m.in.:
  1. oznaczenie stężenia TSH;
  2. oznaczenie FT3 i FT3;
  3. badanie anty-TPO;
  4. badanie anty-Tg;
  5. anty-TSH (anty-TSHR);
  6. USG tarczycy;
  7. scyntygrafię tarczycy;
  8. biopsję tarczycy.
29 Jun 2021

Czy od tarczycy może boleć głowa? ›

U 30% chorych z niedoczynnością gruczołu tarczowego występują bóle głowy, zwykle przewlekłe, które ustępują po włączeniu leczenia hormonalnego. Ból głowy przypisywany niedoczynności tarczycy zwykle jest ciągły, obustronny, nie ma charakteru pulsującego ani tętniącego.

Jak długo można żyć z niedoczynnością tarczycy? ›

Jak długo żyje się z niedoczynnością tarczycy? Jeśli niedoczynność tarczycy jest odpowiednio leczona – nie prowadzi do istotnych ograniczeń trybu i długości życia.

Czy tarczyca powoduje ucisk w gardle? ›

Mówiąc ogólnie, „wolem” jest każde powiększenie tarczycy. Niektórzy pacjenci odczuwają ucisk w gardle, które może wywoływać lekki, suchy kaszel, który nasila się w pozycji leżącej. Połknięcie lub zażycie dużych tabletek może być trudniejsze do przełknięcia.

Od czego jest powiększona tarczyca? ›

Niedobór jodu powoduje uwrażliwienie komórek tarczycy (czyli tyreocytów) na miejscowe czynniki wzrostowe, co prowadzi do zwiększenia ich bezwzględnej liczby. Z kolei stymulacja tyreocytów przez wydzielaną przez przysadkę tyreotropinę (TSH) skutkuje ich przerostem (powiększeniem się).

Czy silny stres może wywołać chorobę tarczycy? ›

Przewlekły stres wpływa negatywnie na wiele procesów zachodzących w organizmie – jego nadmierna ilość przyczynia się do pogorszenia samopoczucia, a także do wystąpienia wielu objawów chorobowych i powstawania zaburzeń – w tym zaburzeń funkcjonowania tarczycy.

Czy przy chorej tarczycy bolą plecy? ›

Główne objawy ze strony układu ruchu sugerujące niedoczynność tarczycy to: Uczucie zmęczenia. Osłabienie, sztywność i bóle mięśni, głównie tzw. proksymalnych (obręczy barkowej i biodrowej).

Jak długo trwa leczenie tarczycy? ›

Wielu pacjentów zastanawia się, ile trwa leczenie niedoczynności tarczycy. W większości wskazań trwa do końca życia. W czasie leczenie pacjenci powinni pozostawać pod stałą opieką poradni endokrynologicznej i okresowo wykonywać badania laboratoryjne sprawdzające poziom hormonów tarczycy.

Czy tarczyca wpływa na zachowanie? ›

Hormony, które wytwarza tarczyca mają również znaczenie dla układu nerwowego. Ich nieprawidłowe stężenie może mieć wpływ na poziom energii, równowagę emocjonalną czy zaburzenia poznawcze. W niektórych przypadkach nierównowaga hormonów tarczycy może przyczyniać się do depresji lub innych rodzajów chorób psychicznych.

Czy przy tarczycy można mieć problemy z oddychaniem? ›

Jeśli trudności w oddychaniu lub bezdech senny związany jest z niedoczynnością tarczycy, jest duże prawdopodobieństwo poprawy po unormowaniu poziomu hormonów.

Czy zapalenie tarczycy to Hashimoto? ›

Choroba Hashimoto to stan, w którym układ odpornościowy atakuje tarczycę. Jest to choroba zapalna, znana również jako przewlekłe limfocytowe zapalenie tarczycy, dlatego nazywa się ją często zapaleniem tarczycy Hashimoto.

Który miód na tarczycę? ›

Szczególnie dobre efekty przynosi stosowanie jadu pszczelego w niedoczynności gruczołu tarczowego.

Czy przy niedoczynności tarczycy można jeść ziemniaki? ›

Warzywa psiankowate

Pomidory, papryka, bakłażan, ziemniaki… Czy faktycznie pomidory to produkty niewskazane przy niedoczynności tarczycy? Absolutnie nie.

Czy imbir nie szkodzi na tarczycę? ›

Imbir jest też jedną z roślin, która korzystnie wpływa na pracę tarczycy. Pobudza krążenie krwi, co pomaga zneutralizować niektóre dolegliwości spowodowane niedoczynnością tarczycy.

Jaki chleb przy tarczycy? ›

Najbezpieczniejszy będzie więc chleb niezawierający zarówno mleka krowiego, jak i glutenu np. Bezglutenowy Chleb Owsiany i Bezglutenowy Chleb Witalny z Piekarni Cukierni Putka.

Jakie owoce są dobre na tarczycę? ›

Gruszka jest jednym z nielicznych owoców zawierających ten pozytywnie wpływający na działanie tarczycy pierwiastek. Wchodzi on w skład zarówno tyroksyny jak i trójjodotyroniny. Niedobór jodu powoduje zaburzenia w wytwarzaniu hormonów tarczycy. Warto wykorzystać fakt, iż w naturze jod znajduje się właśnie w gruszkach.

Jakie owoce można jeść przy tarczycy? ›

razowe pieczywo, pełnoziarnisty makaron, kasza gryczana, płatki owsiane), owoce (np. jabłka, cytrusy), warzywa (np. cukinia, pomidor, marchew, papryka). Ważnym składnikiem diety w niedoczynności tarczycy jest, oczywiście, jod warunkujący prawidłową syntezę hormonów tarczycy.

Czego nie wolno jeść przy chorej tarczycy? ›

Z diety należy także wyeliminować również: cukier, słodkie napoje, słodycze oraz fast foody. Powinno się unikać soi i produktów mających ją w w składzie. Wszystkie one zawierają substancje, które hamują syntezę hormonów tarczycy. Wiele kontrowersji wzbudza spożywanie glutenu przy problemach z tarczycą.

Czy tarczyca lubi nabiał? ›

Coraz większa ilość badaczy wskazuje na związek między spożyciem mleka a rozwojem różnych chorób, w tym bardzo często w przypadku osłabionej tarczycy. Najlepiej wybierać nabiał bez laktozy i spożywać go w umiarkowanych ilościach (2-3 razy w tygodniu).

Jaki olej przy chorobie tarczycy? ›

Najlepiej wzbogacić swoją dietę o tłuste ryby i oleje roślinne – oliwę, rzepak, a także olej lniany, z wiesiołka lub z czarnuszki, ponieważ są bogate w kwasy tłuszczowe nienasycone i działają głównie przeciwzapalnie.

Jakie warzywa lubi nasza tarczyca? ›

- unikaj warzyw krzyżowych. Ta grupa pokarmowa obejmuje kapusty (m.in. włoską), brukselkę, kalafiora, brokuły, jarmuż. W warzywach krzyżowych znajdują się goitrogeny, substancje, które upośledzają wchłanianie jodu przez tarczycę.

Co dobrze wpływa na tarczycę? ›

Dla prawidłowego funkcjonowania tarczycy niezbędna jest witamina A. Źródłem witaminy A w diecie są produkty mleczne, ryby, jaja oraz oleje rybne (trany), a także produkty pochodzenia roślinnego dostarczające tzw. prowitaminy A (karotenów) takie jak marchew, pomarańczowa papryka, pomidory, morele, brzoskwinie.

Co zrobić gdy boli tarczyca? ›

Jakie badania tarczycy wykonać? Jeśli pacjent odczuwa ból szyi, albo wyczuwalnie powiększoną tarczycę, bolesną przy dotyku, albo podczas przełykania śliny, koniecznie powinien zgłosić się do lekarza.

Jaki chleb jeść przy Hashimoto? ›

Najbezpieczniejszy będzie więc chleb niezawierający zarówno mleka krowiego, jak i glutenu np. Bezglutenowy Chleb Owsiany i Bezglutenowy Chleb Witalny z Piekarni Cukierni Putka.

Czy można jesc ziemniaki przy Hashimoto? ›

Eliminację z diety roślin psiankowatych (są nimi pomidor, ziemniak, bakłażan, papryka, jagody goji), powinny rozważyć osoby mające przewlekłe stany bólowe czy artretyzm oraz osoby zmagające się z problemem drażliwego jelita, uporczywymi wzdęciami czy przelewaniem w brzuchu.

Czy można pić mleko przy niedoczynności tarczycy? ›

Jednym z głównych założeń diety dla osób z chorobą Hashimoto i niedoczynnością tarczycy jest zwiększona ilość białka pełnowartościowego w ich jadłospisie. Białko to znajdziemy w produktach pochodzenia zwierzęcego, do których oczywiście zaliczamy mleko i jego przetwory.

Dlaczego chudne przy niedoczynności tarczycy? ›

Niedoczynność tarczycy powoduje zaburzenia miesiączkowania poprzez pośredni wpływ na rozregulowanie gospodarki hormonalnej. Zaburzenia w zakresie hormonów płciowych również stanowią istotny czynnik upośledzający metabolizm i utrudniający redukcję masy ciała.

Czy dieta ma wpływ na tarczycę? ›

Leczenie niedoczynności tarczycy polega na farmakoterapii. Odpowiednia dieta, choć nie zastąpi działania leków, może przyczynić się do poprawy funkcjonowania organizmu. Istnieją pewne składniki mineralne oraz witaminy, które warunkują prawidłowe działanie gruczołu tarczowego.

Czy można spożywać imbir przy tarczycy? ›

Imbir jest też jedną z roślin, która korzystnie wpływa na pracę tarczycy. Pobudza krążenie krwi, co pomaga zneutralizować niektóre dolegliwości spowodowane niedoczynnością tarczycy.

Jak uspokoić tarczycę? ›

Farmakologiczne leczenie nadczynności tarczycy polega głównie na podawaniu pacjentowi leków tyreostatycznych w celu zmniejszenia syntezy hormonów tarczycy. Pomocny może być również jod radioaktywny, o ile tak zadecyduje lekarz. W niektórych przypadkach konieczne jest również usunięcie tarczycy.

Czy można jeść pomidory przy Hashimoto? ›

Produkty niezalecane dla osób z chorobami tarczycy

Do takich produktów można zaliczyć: warzywa z grupy kapustnych, pomidory, soję, orzeszki ziemne oraz gorczycę. Rośliny te ograniczają przyswajanie jodu, co niekorzystnie wpływa na pracę tarczycy.

Videos

1. Nadczynność tarczycy i choroba Gravesa-Basedowa
(Brodata Medycyna)
2. Masz te objawy? Możesz mieć raka!
(Pod Mikroskopem)
3. Guzy tarczycy – kiedy są powodem do niepokoju
(Zdrowie w Praktyce)
4. Guzki Tarczycy Objawy (5 o których musisz wiedzieć)
(Doc Adrian)
5. Choroby tarczycy 👉Jakie dają objawy? Jak je leczyć? | Medycyna360
(Medycyna360)
6. Fakty i mity dotyczące niedoczynności tarczycy i choroby hashimoto
(CollegiumMedicum)
Top Articles
Latest Posts
Article information

Author: Margart Wisoky

Last Updated: 02/19/2023

Views: 5777

Rating: 4.8 / 5 (58 voted)

Reviews: 81% of readers found this page helpful

Author information

Name: Margart Wisoky

Birthday: 1993-05-13

Address: 2113 Abernathy Knoll, New Tamerafurt, CT 66893-2169

Phone: +25815234346805

Job: Central Developer

Hobby: Machining, Pottery, Rafting, Cosplaying, Jogging, Taekwondo, Scouting

Introduction: My name is Margart Wisoky, I am a gorgeous, shiny, successful, beautiful, adventurous, excited, pleasant person who loves writing and wants to share my knowledge and understanding with you.